Ένα κομμάτι γης που αποσπάται από την Κω, εκτοξεύεται στη θάλασσα και γίνεται νησί: αυτή είναι η εντυπωσιακή εικόνα που συνδέει τον Πολυβώτη με τη Νίσυρο. Σύμφωνα με την αρχαία μυθολογική παράδοση, ο Γίγαντας πολέμησε εναντίον των θεών και βρέθηκε αντιμέτωπος με τον Ποσειδώνα. Η καταδίωξή του κατέληξε κοντά στην Κω, όπου ο θεός χρησιμοποίησε ένα τμήμα του ίδιου του νησιού για να τον καταπλακώσει. Οι σωζόμενες αναφορές διατηρούν τον βασικό κορμό της ιστορίας, αλλά και ορισμένες ενδιαφέρουσες παραλλαγές.
Ποιος ήταν ο Πολυβώτης Ο Πολυβώτης ήταν ένας από τους Γίγαντες που συμμετείχαν στη Γιγαντομαχία, τον πόλεμο εναντίον των θεών. Στον πρόλογο του έργου που αποδίδεται στον Υγίνο, αναφέρεται ανάμεσα στα παιδιά της Γης και του Ταρτάρου, μαζί με άλλες μορφές, όπως ο Εγκέλαδος και ο Τυφώνας. Οι πληροφορίες που παρουσιάζονται γι’ αυτόν επικεντρώνονται κυρίως στη σύγκρουσή του με τον Ποσειδώνα. Δεν ξεδιπλώνουν μια εκτενή προσωπική ιστορία· διασώζουν κυρίως το επεισόδιο που συνέδεσε το όνομά του με δύο νησιά.
Ένα όνομα με ιδιαίτερη σημασία Το όνομα Πολυβώτης αποδίδεται ως «γόνιμος» ή, πιο κυριολεκτικά, ως «αυτός που τρέφει πολλούς». Αυτή η ερμηνεία προσθέτει μια ξεχωριστή λεπτομέρεια στην παρουσίασή του, πέρα από την ιδιότητά του ως αντιπάλου των θεών. Ωστόσο, οι παρατιθέμενες αφηγήσεις δεν εξηγούν αν η σημασία του ονόματος συνδέεται άμεσα με την καταδίωξη ή την ταφή του κάτω από το νησί. Είναι επομένως μια πληροφορία που αξίζει να κρατήσουμε, χωρίς να της αποδώσουμε κάποιον συμβολισμό που δεν τεκμηριώνεται.
Η καταδίωξη μέχρι την Κω Στη «Βιβλιοθήκη» του Ψευδο-Απολλοδώρου, ο Ποσειδώνας καταδιώκει τον Πολυβώτη μέσα από τη θάλασσα μέχρι την Κω. Εκεί αποσπά το τμήμα του νησιού που ονομάζεται Νίσυρος και το ρίχνει εναντίον του. Η αφήγηση είναι σύντομη, αλλά η εικόνα ιδιαίτερα δυνατή: η αναμέτρηση δεν τελειώνει με ένα συνηθισμένο χτύπημα, αλλά με τη μετακίνηση ενός ολόκληρου κομματιού στεριάς. Ο Πολυβώτης καταπλακώνεται και η ήττα του συνδέεται πλέον με έναν συγκεκριμένο τόπο.
Η Νίσυρος ως κομμάτι της Κω Ο Στράβων δίνει περισσότερες λεπτομέρειες στα «Γεωγραφικά» του. Μεταφέρει την παράδοση ότι η Νίσυρος ήταν αποσπασμένο τμήμα της Κω και εξηγεί πώς ο μύθος συνέδεε τα δύο νησιά. Καθώς κυνηγούσε τον Πολυβώτη, ο Ποσειδώνας έσπασε με την τρίαινά του ένα κομμάτι από την Κω και το εκσφενδόνισε πάνω στον Γίγαντα. Το τεράστιο αυτό βλήμα έγινε η Νίσυρος, με τον Πολυβώτη να βρίσκεται από κάτω. Έτσι, η περιγραφή του τόπου συνοδεύεται από μια μυθολογική αφήγηση για τη δημιουργία του.
Η παραλλαγή που αλλάζει τον τόπο Ο ίδιος ο Στράβων καταγράφει και μια διαφορετική εκδοχή: κάποιοι έλεγαν ότι ο Πολυβώτης βρισκόταν κάτω από την Κω, όχι κάτω από τη Νίσυρο. Πρόκειται για μικρή αλλά ουσιαστική διαφορά. Ο Γίγαντας παραμένει θαμμένος κάτω από ένα νησί, όμως η τελική τοποθεσία αλλάζει. Η αναφορά αυτή μας επιτρέπει να δούμε ότι η ιστορία δεν παραδίδεται απολύτως ίδια σε κάθε εκδοχή της. Χρειάζεται, λοιπόν, να ξεχωρίζουμε την αφήγηση για τη Νίσυρο από την εναλλακτική τοποθέτηση στην Κω.
Ο Ποσειδώνας και ο Πολυβώτης στην Αθήνα Μια διαφορετική εικόνα της σύγκρουσης διασώζει ο Παυσανίας στην «Ελλάδος Περιήγηση». Κοντά στον ναό της Δήμητρας στην Αθήνα, περιγράφει μια παράσταση του Ποσειδώνα έφιππου, να ρίχνει δόρυ εναντίον του Πολυβώτη. Παράλληλα, μνημονεύει μια σχετική ιστορία που κυκλοφορούσε ανάμεσα στους κατοίκους της Κω για το ακρωτήριο Χελώνη, χωρίς να την αναπτύσσει στο συγκεκριμένο απόσπασμα. Εδώ το ενδιαφέρον βρίσκεται στην ίδια την παράσταση: η αναμέτρηση εμφανίζεται με άλογο και δόρυ, αντί για το εντυπωσιακό πέταγμα ενός βράχου.
Μια ιστορία που πέρασε και στην αγγειογραφία Η σύγκρουση του Ποσειδώνα με τον Πολυβώτη εμφανίζεται επίσης σε αττικά ερυθρόμορφα αγγεία του 5ου αιώνα π.Χ. Ανάμεσά τους αναφέρεται μια κύλικα που βρίσκεται στην Αρχαιολογική Συλλογή Αρχαιοτήτων του Βερολίνου. Οι αγγειογραφικές παραστάσεις συμπληρώνουν τις γραπτές μαρτυρίες, δείχνοντας ότι το θέμα αποτυπώθηκε και εικαστικά. Από τα αρχαία κείμενα μέχρι τη ζωγραφική των αγγείων, ο πυρήνας παραμένει αναγνωρίσιμος: ο Ποσειδώνας αντιμετωπίζει τον Γίγαντα, ενώ η γνωστότερη αφήγηση δένει την ήττα του με τη Νίσυρο.
Γνωρίζατε αυτή την ιστορία; Αν ο μύθος του Πολυβώτη σάς φάνηκε ενδιαφέρων, μπορείτε να μοιραστείτε το κείμενο με κάποιον που αγαπά την ελληνική μυθολογία. Και αν θέλετε να γνωρίσετε περισσότερες παρόμοιες ιστορίες, περιηγηθείτε στον ιστότοπο και διαβάστε άλλα σχετικά άρθρα.